Saus recepten zijn er in alle soorten en maten, en zelf een saus maken is veel eenvoudiger dan de meeste mensen denken. Of je nu een romige tomatensaus wilt voor bij pasta, een pittige chillisaus voor bij gegrild vlees, of een zoete barbecuesaus voor op de bbq: met de juiste ingrediënten en een beetje geduld zet je iets neer dat veel lekkerder is dan wat je in de supermarkt koopt. Zelfgemaakte saus heeft bovendien als groot voordeel dat je precies weet wat er in zit en de smaak volledig naar eigen wens kunt aanpassen.
De basis van een goede zelfgemaakte saus
Bijna elke lekkere saus begint met een goede basis. Bij een tomatensaus is dat een blik of passata van rijpe tomaten, aangevuld met knoflook, ui en olijfolie. Een roomsaus start met boter en room, terwijl een bruine jus draait om het braadvocht van vlees en een scheutje wijn. Wat al deze bereidingen gemeen hebben, is dat de smaak opgebouwd wordt door ingrediënten de tijd te geven om samen te komen. Wie te snel werkt, krijgt een platte smaak. Laat je de saus rustig inkoken, dan worden de smaken intenser en voller. Een klein beetje zout op het juiste moment maakt ook een groot verschil: voeg het toe tijdens het koken, niet alleen aan het einde.
Populaire sauzen om zelf te proberen
Eén van de meest geliefde zelfgemaakte sauzen is de bbq saus. Dit recept vraagt om ingrediënten als tomatenpassata, donkerbruine basterdsuiker, honing, rode wijnazijn, worcestersaus, mosterd en gerookt paprikapoeder. Door al deze smaken samen in een pan op laag vuur te laten inkoken, ontstaat een dik, aromatisch mengsel dat perfect past bij spareribs, pulled pork of gegrilde kip. Wie de saus minder zoet wil, vermindert eenvoudig de hoeveelheid suiker en honing. Een andere klassieker is de hollandaisesaus, die gemaakt wordt van eidooiers, boter en citroensap. Dit vraagt iets meer techniek omdat de saus snel kan schiften, maar het resultaat is een rijke, fluweelachtige saus die heerlijk is bij asperges of vis. Verder is de béarnaisesaus een variant hierop met dragon en sjalotjes, terwijl een eenvoudige aioli van knoflook en mayonaise in vijf minuten klaar is.
Tips voor meer smaak en een betere structuur
Veel mensen vinden hun zelfgemaakte saus te dun of te flauw van smaak. Beide problemen zijn goed op te lossen. Een te dunne saus bind je door hem langer in te koken, of door een klein beetje maïzena aangemengd met koud water toe te voegen. Een flauw smakende saus heeft vaak meer zuur nodig, een scheutje azijn of citroensap doet dan wonderen. Kruiden toevoegen aan het begin van de bereiding zorgt voor een diepe smaak, terwijl verse kruiden juist beter tot hun recht komen als je ze er vlak voor het opdienen doorheen mengt. Roosteren van ingrediënten zoals ui, knoflook of paprika voordat ze de pan ingaan geeft een vollere, licht rokerige smaak. Dat geldt zowel voor koude dipssauzen als voor warme bereidingen.
Bewaren en hergebruiken van zelfgemaakte saus
Zelfgemaakte sauzen bewaar je het beste in een schone, goed afgesloten pot of fles in de koelkast. De meeste sauzen blijven daar één tot twee weken goed. Sauzen met veel suiker, zoals bbq saus, houden het zelfs iets langer vol omdat suiker als natuurlijk conserveermiddel werkt. Wil je een grotere hoeveelheid bewaren, dan kun je de saus ook invriezen. Doe dit in kleine porties zodat je steeds net genoeg ontdooit. Let op dat sauzen op basis van room of ei minder goed bevriezen, omdat de structuur na het ontdooien kan veranderen. Een handige tip is om hete saus direct in een gesteriliseerde pot te gieten en de deksel er meteen op te draaien. Zo ontstaat er een vacuüm en blijft de saus buiten de koelkast langer houdbaar.
Veelgestelde vragen
Hoe maak ik een saus dikker zonder dat de smaak verandert?
Een saus dikker maken gaat het beste door hem rustig in te koken op laag vuur. Het vocht verdampt dan langzaam en de saus wordt vanzelf steviger. Wil je sneller resultaat, meng dan een theelepel maïzena met een klein beetje koud water en roer dit door de hete saus. De smaak verandert hierdoor nauwelijks.
Kan ik zelfgemaakte bbq saus ook bij andere gerechten gebruiken dan vlees?
Ja, zelfgemaakte bbq saus past prima bij meer dan alleen vlees. Je kunt hem gebruiken als diopsaus bij gegrilde groenten, als topping op een vegetarische burger of als smaakmaker in wraps en sandwiches. De zoetzure smaak combineert goed met stevige groenten zoals geroosterde paprika, mais of zoete aardappel.
Hoe lang kan ik een zelfgemaakte saus bewaren in de koelkast?
De meeste zelfgemaakte sauzen blijven in een goed afgesloten pot ongeveer één tot twee weken goed in de koelkast. Sauzen met veel suiker of azijn zijn vaak iets langer houdbaar. Sauzen op basis van room of verse eieren kun je beter binnen twee tot drie dagen gebruiken.
Wat is het verschil tussen een jus en een saus?
Een jus wordt gemaakt van het braadvocht dat overblijft na het braden van vlees. Dit vocht wordt losgemaakt met water, bouillon of wijn en eventueel gebonden met wat bloem of maïzena. Een saus is een bredere term voor een vloeibare toevoeging bij een gerecht en kan op heel veel verschillende manieren worden bereid, zonder dat er per se braadvocht aan te pas komt.
Geef een reactie